3 vierkante centimeter

De HvA stuurde mij een multiplechoiche-enquete over het taal-niveau van studenten. Ik vinkte mijn antwoorden aan, maar kreeg gelukkig nog hokjes van respectievelijk 0,2 en 3 vierkante centimeter om ze te onderbouwen.

* Als ik de taalvaardigheid van studenten een rapportcijfer moet geven, dan wordt dat een ...

 In het eerste oppervlakje vulde ik een 6 in.

* Heb je verder nog opmerkingen?

In 3 vierkante centimeters - die uitklapbaar bleken te zijn- schreef ik: 'Nou, dat op dit moment - door het internet en door de sociale media - de wereld verandert. Ik kan niet overzien hoe, maar ik voel wel aan dat het ook implicaties heeft voor de taal. In de techniek (bedrijven ED&I) is op dit moment een generatie babyboomers aan het afscheid nemen, en dan valt er een groot gat, omdat mijn generatie (veertigers) nauwelijks voor techniek gekozen heeft. Dat gat is nog niet opgevuld, maar wie anders dan onze studenten en iets ouderen (dertigers) zullen dat gat gaan opvullen. Hoe die tegen taal aankijken is mij niet duidelijk. Misschien gaat het Nederlands er wel helemaal uit, of wordt het echt de helemaal informele taal die het nu al aan het worden is. Overigens lijkt me dat die slordige, informele wending die het Nederlands krijgt in een traditie staat: zo is de Nederlandse taal (cultuur)blijkbaar van nature. Nederlandse teksten die ouder dan honderd jaar zijn, zijn moeilijk te lezen omdat de taal veranderd is. Nederlanders passen de spelling steeds aan, waardoor de spelling ook triviaal wordt. En over hoofd- en bijzaken, waar deze enquete ook over gaat: ik geloof dat studenten het inderdaad moeilijk vinden om boeken van uitgevers te begrijpen. Maar ik moet zeggen, ik vind het zelf ook moeilijk om boeken van uitgevers te begrijpen. Als ik een uitleg geef in gewone mensentaal, dan kunnen studenten het uitstekend volgen en zijn ze prima in staat om hoofd- en bijzaken te onderscheiden. De HBO-boeken die in de handel zijn zijn allemaal behoorlijk matige boeken, waarbij de auteurs zelf niet in staat lijken om de hoofd- en de bijzaken te onderscheiden.'

srangara

Toen ik van de week alleen in de auto zat had ik de radio aan. Ik weet niet hoe ik op onze autoradio van zender moet wisselen, dus sindsdien vind ik alle radiostations goed genoeg. Ik luisterde naar Sky, en op het hele uur naar het Sky-journaal, dat één minuut duurde. Ik ben het nieuwsitem vergeten, maar de nieuwslezer zei dat iets net zo groot was dan iets anders. Hypercorrectie.

Wij, de docenten, stellen vast dat onze studenten zo slecht schrijven. Hun handschriften zijn moeilijk te ontcijferen, ze gebruiken geen leestekens, hun zinnen zijn te vaak doorgrondelijk voor ons en hun spelling is tamelijk slordig. Dit stellen wij vast, wij, veertigers van het Nederlandse hoger onderwijs.

Ik heb het gevoel dat mijn generatie - generation X - minder van jongeren begrijpt dan de oorlogskinderen en babyboomers die ons opgevoed hebben. Toen ikzelf een jongere was maakten mijn opvoeders vrij vaak contact met mij; mondeling en schriftelijk. Als de jongeren van nu opvoeders geworden zijn, welke taal zal dan dominant zijn?